یکی از پرتکرارترین سوالات مالکان خودرو این است که دقیقاً کدام خودروهای فرسوده مشمول تسهیلات نوسازی خودرو فرسوده می‌شوند؟ محمدصادق حاتمی، مدیر ستاد نوسازی ناوگان و اسقاط خودروهای فرسوده، در گفت‌وگویی تفصیلی با ایسنا به این پرسش و ابعاد دیگر فرآیند اسقاط پاسخ داده است. بر اساس این گفت‌وگو، اولویت اصلی تسهیلات با ناوگان حمل‌ونقل عمومی است، اما شرایط برای مالکان خودروهای شخصی نیز روشن‌تر شده است.

اولویت تسهیلات نوسازی با کدام خودروهاست؟

به گفته مدیر ستاد نوسازی ناوگان، با توجه به حجم بالای تردد ناوگان حمل‌ونقل عمومی، اولویت اعطای تسهیلات با نوسازی این بخش است. جزئیات تسهیلات به شرح زیر اعلام شده:

نکته مهم این است که در تهران این تسهیلات تنها به نوسازی تاکسی فرسوده با تاکسی برقی تعلق می‌گیرد و گزینه دوگانه‌سوز برای پایتخت در نظر گرفته نشده است.

آمار خودروهای فرسوده کشور چقدر است؟

بر اساس اعلام ستاد نوسازی ناوگان، از مجموع نزدیک به ۲۴ میلیون دستگاه خودروی سواری کشور، حدود یک میلیون و ۹۰۰ هزار دستگاه بالای ۲۰ سال سن دارند و مشمول تعریف خودرو فرسوده هستند. از این تعداد، نزدیک به نیمی در کلانشهرها تردد دارند و حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ هزار دستگاه نیز متعلق به ناوگان حمل‌ونقل عمومی مانند تاکسی است.

چرا معافیت پنج‌ساله برای ثبت‌نام‌کنندگان در نظر گرفته شده؟

طبق ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو و ماده ۸ قانون هوای پاک، تردد خودروهای فرسوده حمل بار و مسافر در کلانشهرها ممنوع است؛ این ممنوعیت نص صریح قانون است و به آیین‌نامه اجرایی هیچ سالی وابسته نیست. با این حال، مالکانی که در سامانه نوسازی ناوگان ثبت‌نام کنند، طی یک دوره پنج‌ساله از این محدودیت معاف خواهند بود؛ به شرط آنکه در همین بازه، فرآیند اسقاط یا جایگزینی خودروی خود را انجام دهند.

مدیر ستاد نوسازی ناوگان تأکید کرده این محدودیت فقط در کلانشهرهاست، نه در کل کشور؛ مالکانی که تمایلی به ثبت‌نام و مشارکت در فرآیند اسقاط ندارند، می‌توانند خودروی خود را به خارج از کلانشهرها منتقل یا واگذار کنند.

چرا خودروهای کاربراتوری در اولویت خروج از ناوگان قرار دارند؟

بر اساس این گفت‌وگو، تولید خودروهای انژکتوری در کشور از حدود سال ۱۳۸۵ آغاز شده و خودروهای مدل ۱۳۸۳ به قبل عمدتاً کاربراتوری هستند. خودروهای کاربراتوری تا پنج برابر بیشتر از خودروهای انژکتوری آلایندگی تولید می‌کنند؛ به همین دلیل در اولویت خروج از ناوگان قرار می‌گیرند. بر اساس استانداردهای اروپایی نیز خودروهای تولید‌شده پیش از سال ۲۰۰۵ میلادی، حتی اگر از برندهای معتبر باشند، استاندارد یورو ۴ را ندارند.

رکورد اسقاط ۱۴۰۳ و افت سال ۱۴۰۴ چه دلیلی داشت؟

در سال ۱۴۰۳ رکورد اسقاط با ۳۵۰ هزار دستگاه ثبت شد، در حالی‌که نیاز واقعی بازار به گواهی اسقاط در همان سال حدود ۲۰۰ هزار دستگاه بود. این مازاد ۱۵۰ هزار دستگاهی به انباشت گواهی اسقاط و حبس سرمایه مراکز اسقاط منجر شد که اثر آن در کاهش روند اسقاط سال ۱۴۰۴ نمایان شد.

برای رفع این مشکل، آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۰ اصلاح شد؛ طبق اصلاحیه جدید، به ازای هر چهار دستگاه خودروی شماره‌گذاری‌شده، معادل یک دستگاه باید گواهی اسقاط خریداری شود (پیش‌تر این نسبت یک به دوازده بود).

هدف‌گذاری اسقاط در برنامه هفتم پیشرفت

بر اساس برنامه هفتم پیشرفت مصوب ۱۴۰۳، هدف‌گذاری اسقاط سالانه ۵۰۰ هزار دستگاه در نظر گرفته شده است. با اصلاح جدید آیین‌نامه، انتظار می‌رود:

در سناریوی خوش‌بینانه، ستاد نوسازی ناوگان انتظار دارد امسال نزدیک به ۶۵۰ هزار دستگاه اسقاط انجام شود.

صرفه‌جویی سوخت ناشی از اسقاط خودرو فرسوده

طبق برآورد ستاد نوسازی ناوگان، خودروهای فرسوده در حال تردد کشور سالانه نزدیک به ۵ تا ۶ میلیارد لیتر سوخت مصرف می‌کنند. اسقاط هر خودروی فرسوده بدون جایگزین، تا ۳ هزار لیتر و با جایگزین، حدود ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ لیتر صرفه‌جویی سالانه ایجاد می‌کند. طی سه سال گذشته، اسقاط ۶۸۰ هزار دستگاه بیش از ۲ میلیارد لیتر صرفه‌جویی و نزدیک به ۱۰ درصد کاهش انتشار آلایندگی به همراه داشته است.

اسقاط خودرو فرسوده در گسترش خودرو بوکان

مرکز رسمی گسترش خودرو بوکان (کد ۱۲۲۳) به‌عنوان یکی از مراکز مجاز اسقاط، مالکان خودرو از سراسر کشور را در مسیر بهره‌مندی از تسهیلات نوسازی خودرو فرسوده همراهی می‌کند:

جمع‌بندی

بر اساس توضیحات مدیر ستاد نوسازی ناوگان، اولویت تسهیلات نوسازی با ناوگان عمومی و به‌ویژه تاکسی‌های فرسوده است، اما مالکان خودروهای شخصی نیز با ثبت‌نام در سامانه نوسازی ناوگان می‌توانند از معافیت پنج‌ساله تردد و مسیر تعیین‌تکلیف خودروی خود بهره‌مند شوند. اصلاح اخیر آیین‌نامه ماده ۱۰ نیز ظرفیت خروج خودروهای فرسوده از ناوگان کشور را به‌طور محسوسی افزایش داده است.

اگر مالک خودرویی بالای ۲۰ سال هستید و نمی‌دانید مشمول کدام تسهیلات می‌شوید، همین امروز با کارشناسان گسترش خودرو بوکان (کد ۱۲۲۳) تماس بگیرید تا وضعیت دقیق خودروی شما بررسی و فرآیند اسقاط بدون دغدغه انجام شود.

نظر شما درباره تسهیلات جدید نوسازی خودروهای فرسوده چیست؟ خوشحال می‌شویم دیدگاه خود را در بخش نظرات با ما در میان بگذارید.